Çmimet globale të naftës u rritën sot ndjeshëm, ndërsa fraksionet më të ashpra politike në Iran dolën në rrugë për të shprehur besnikëri ndaj liderit të ri suprem, Mojtaba Khamenei, sipas Reuters. Emërimi i tij pritet të zbehë shpresat për një përfundim të shpejtë të luftës në Lindjen e Mesme, duke shkaktuar tronditje në tregjet globale të energjisë dhe financave.
Mojtaba Khamenei, 56 vjeç, klerik shiit me mbështetje të fortë nga strukturat e sigurisë dhe rrjeti i tyre ekonomik, u shpall udhëheqësi i ri suprem i Iranit pas vrasjes së babait të tij, Ali Khamenei, gjatë sulmeve të para të luftës. Presidenti amerikan Donald Trump e ka cilësuar zgjedhjen e tij të papranueshme dhe ka kërkuar dorëzimin pa kushte të Iranit.
Televizioni shtetëror iranian transmetoi pamje nga qytete të ndryshme ku mbështetësit e regjimit mbanin flamuj iranianë dhe portrete të Ali dhe Mojtaba Khameneit. Në sheshin historik Imam në Isfahan u dëgjuan shpërthime të afërta nga sulme ajrore ndërsa turma brohoriste slogane fetare dhe politike në mbështetje të liderit të ri.
Institucionet politike dhe ushtarake iraniane deklaruan publikisht besnikërinë ndaj udhëheqësit të ri. “Do t’i bindemi komandantit tonë deri në pikën e fundit të gjakut”, thuhej në një deklaratë të këshillit të mbrojtjes. Megjithatë, reagimet brenda shoqërisë iraniane mbeten të ndara: disa e shohin emërimin si një sfidë ndaj armiqve të vendit, ndërsa të tjerë frikësohen se kjo do të mbyllë çdo mundësi për ndryshim politik.
Ndërkohë, lufta ka shkaktuar një krizë të rëndë energjetike globale. Ngushtica e Hormuzit, përmes së cilës kalon rreth një e pesta e furnizimit botëror me naftë dhe gaz natyror të lëngshëm, është praktikisht e bllokuar. Me cisternat që nuk mund të lundrojnë prej më shumë se një jave, disa vende prodhuese janë detyruar të ulin prodhimin.
Arabia Saudite, eksportuesi më i madh i naftës në botë, ka reduktuar prodhimin në dy fusha të mëdha nafte, duke iu bashkuar Irakut dhe Kuvajtit në kufizimin e furnizimeve. Si rezultat, çmimi i naftës Brent u rrit rreth 8.4%, duke arritur mbi 100 dollarë për fuçi dhe duke u ngjitur përkohësisht deri në 119.5 dollarë, një nga rritjet më të mëdha ditore të regjistruara ndonjëherë.
Tregjet financiare reaguan negativisht ndaj perspektivës së një krize të zgjatur energjetike, duke rikthyer frikën e një goditjeje të ngjashme me krizën e naftës të viteve 1970. Bursat në Azi dhe Evropë ranë ndjeshëm, ndërsa investitorët parashikojnë se bankat qendrore mund të detyrohen të shtyjnë uljen e normave të interesit për shkak të rritjes së inflacionit.
Në zhvillime të tjera ushtarake, Turqia njoftoi se mbrojtja ajrore e NATO-s rrëzoi një raketë balistike të lëshuar nga Irani që kishte hyrë në hapësirën ajrore turke. Ndërkohë, ushtria izraelite tha se ka kryer sulme të reja në Iranin qendror dhe në Bejrut, pas sulmeve të Hezbollahut nga Libani.
Sipas përfaqësuesit iranian në OKB, sulmet amerikano-izraelite kanë shkaktuar të paktën 1,332 viktima civile në Iran dhe mijëra të plagosur. Në Izrael, autoritetet raportuan se një person vdiq nga plagët e shkaktuara nga copëzat e raketave pranë aeroportit ndërkombëtar të Tel Avivit, duke e çuar numrin e viktimave në 11.
ATSH
Leave a Reply