Bashkimi Evropian po propozon një ulje të ndjeshme të çmimit tavan të naftës ruse dhe sanksione ndaj tubacioneve Nord Stream. Këto masa janë pjesë e një pakete të re sanksionesh që synojnë të privojnë Kremlinin nga fitimet shtesë, duke e detyruar Moskën të ulet në tryezën e negociatave për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë, thanë zyrtarë të lartë të martën.
Shefja e politikës së jashtme të BE-së, Kaja Kallas, deklaroi se blloku po “propozon të ulë çmimin e naftës nga 60 dollarë në 45 dollarë, që është më i ulët se çmimi i tregut, dhe ulja e çmimit të naftës do të godasë rëndë të ardhurat e Rusisë”.
Ulja e çmimit të naftës dhe sanksionet ndaj Nord Stream
Në vitin 2023, aleatët perëndimorë të Ukrainës vendosën një kufi prej 60 dollarësh për fuçi për shitjet e naftës ruse. Megjithatë, ky çmim tavan ka qenë kryesisht simbolik, pasi shumica e naftës bruto ruse, burimi kryesor i të ardhurave të saj, shitej me çmime më të ulëta se ky kufi. Kallas theksoi rëndësinë e uljes së mëtejshme të këtij kufiri për të goditur vërtet ekonominë ruse, e cila mbështetet thellësisht tek të ardhurat nga nafta për të financuar forcat e armatosura dhe për të shmangur krizat ekonomike të brendshme.
Përveç kësaj, BE-ja synon të vendosë sanksione mbi tubacionet e gazit Nord Stream. Këto tubacione, të ndërtuara për të transportuar gazin natyror rus në Gjermani, nuk janë në funksion dhe u sabotuan në vitin 2022, me burimin e shpërthimeve nënujore që mbetet një mister. “Në këtë mënyrë, ajo dërgon një sinjal të qartë se nuk po kthehemi në biznesin e zakonshëm,” tha Kallas, duke shpjeguar se sanksionet ndaj konsorciumit operativ synojnë të dekurajojnë investitorët nga përdorimi i tyre në të ardhmen.
Për miratimin e këtyre sanksioneve nevojitet dakordësia e të gjitha 27 vendeve anëtare të BE-së.
Mbështetja ndërkombëtare dhe efektet e sanksioneve
Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, njoftoi se pret që ulja e çmimit tavan të naftës të diskutohet dhe miratohet nga udhëheqësit e Grupit të Shtatë (G7) fuqive të mëdha ekonomike botërore, kur të takohen në Kanada më 15-17 qershor. Ajo theksoi se Shtetet e Bashkuara dhe partnerët e G7-ës e kuptojnë se efektiviteti i kufizimit aktual është vënë në pikëpyetje për shkak të rënies së çmimeve të naftës.
Von der Leyen vuri në dukje se në fillim të luftës në vitin 2022, Rusia kishte 12 miliardë euro (14 miliardë dollarë) të ardhura mujore nga energjia nga lëndët djegëse fosile nga Evropa, ndërsa tani kjo shifër ka rënë në 1.8 miliardë euro.
Sanksione të reja në sektorët financiarë dhe tregtarë
Sanksionet e reja të BE-së do të synojnë gjithashtu sektorin bankar të Rusisë, me qëllim kufizimin e aftësisë së Kremlinit për të mbledhur fonde ose për të kryer transaksione financiare. Von der Leyen tha se edhe 22 banka të tjera ruse do të goditen me masa ndëshkimore.
Gjithashtu, do të vendoset një ndalim eksporti me vlerë rreth 2.5 miliardë euro, dhe do të ngrihen asetet e më shumë se 20 kompanive ruse dhe të huaja që dyshohet se po ofrojnë mbështetje për “makinën e luftës” së Kremlinit.
Qëllimi kryesor i këtyre sanksioneve, sipas Von der Leyen, është të detyrojnë Rusinë të fillojë bisedime serioze për paqen me Ukrainën.
“Ne kemi nevojë për një armëpushim të vërtetë dhe Rusia duhet të ulet në tryezën e negociatave me një propozim serioz,” u tha ajo gazetarëve.
Që prej shkurtit të vitit 2022, BE-ja ka vendosur disa raunde sanksionesh ndaj Rusisë, duke goditur rreth 2,400 zyrtarë dhe “entitete” si agjenci qeveritare, banka dhe organizata.
Seria e fundit e sanksioneve, e vendosur më 20 maj, shënjestroi pothuajse 200 anije në flotën “në hije” të tankerëve të Rusisë dhe shtrëngoi kufizimet tregtare për të ndaluar arritjen e produkteve me përdorim ushtarak tek forcat e armatosura ruse.
