Nga Elton METAJ
Vetëm brenda 4 ditëve të fundit, 3 delegacione të nivelit të lartë nga Shtetet e Bashkuara kanë mbërritur në Izrael. Qëllimi i udhëtimeve të gjata ndëroqeanike të njerëzve të Donald J. Trump ka qenë dhe mbetet vetëm një: Garantimi i jetëgjatësisë së armëpushimit në #Gaza. Një kusht ky i domosdoshëm për avancimin e zbatimit të fazave të tjera të planit të paqes.
Në fillimjavë ishte dyshja e pandashme Steve Witkoff-Jared Kushner që u ul në aeroportin “Ben Gurion” të Tel-Avivit. Vizita e të dërguarit special të Presidentit të SHBA-së dhe dhëndrit, me sa duket po aq special të Trumpit, u pasua nga fluturimi i zëvendëspresidentit J. D. Vance. Teksa “Air Force 2” niste udhën e gjatë të kthimit, në Izrael mbërriti dje Sekretari amerikan i Shtetit, Marko Rubio. Nuk mungoi, veç zyrtarëve të Uashingtonit, edhe një delegacion jo i vogël me gjeneralë dhe admiralë të ushtrisë amerikane, tashmë në pension, dhe të grupuar si “Miqtë e Izraelit”.
Ndonëse njerëzit më të afërt të Presidentit #Trump dhe figurat më të rëndësishme të politikës së jashtme amerikane bënin stafetë në zyrën e Kryeministrit izraelit Netanjahu, kjo nuk e pengoi Parlamentin e vendit të miratonte një akt të çuditshëm dhe të rrezikshëm për aneksimin e Bregut Perëndimor. Për momentin, një vendim pa ndikim praktik në terren, por simbolika e një akti të tillë mbetet e rëndë. Vetë Trump do ta kërcënonte Izraelin me humbjen e mbështetjes amerikane nëse aneksimi ndodhte. Gjatë një takimi në Nju-Jork në fund të shtatorit, shefi i Shtëpisë së Bardhë u kishte dhënë fjalën rreth 20 liderëve të vendeve arabe e myslimane se Bregu Perëndimor, ku Autoriteti Palestinez ka dështuar të funksionojë, nuk do të prekej nga Netanjahu. I ndodhur nën presionin amerikan dhe botëror, Bibi u përpoq të distancohej nga vendimi i “Knesset”-it, duke u përpjekur t’ia faturojë atë opozitës.
Megjithatë lëvizjet në terren, ku reagimet e Forcës Mbrojtëse të Izraelit kanë qenë të zhbalancuara edhe pas armëpushimit, si dhe zhvillimet politike në Izrael, duket se mbeten shqetësimi kryesor për politikën amerikane. Goditja e ashpër ushtarake ndaj Hamasit, angazhimi i vendeve garantore dhe kërcënimet e vazhdueshme të Trumpit për zhdukjen e tyre, i ka lënë luftëtarët palestinezë të fokusuar vetëm te gjetja e tradhëtarëve. Për këtë arsye, sytë e Uashingtonit janë mbi Netanjahun dhe të ardhmen e tij politike.
Izraeli ka nisur tashmë fushatën elektorale dhe Kryeministri nga partia e djathtë #Likud do të tentojë sërish të konfirmohet në pushtet. Në ndryshim nga shumë vende të tjera demokratike, në Izrael fushata elektorale bazohet thuajse tërësisht te politika e jashtme. Eshtë e pashmangshme që Netanjahu do të gjykohet nga votuesit për 7 tetorin, dy vitet e luftës në Gaza dhe armëpushimin. Një armëpushim, që nëse nuk shpjegohet dhe konturohet ashtu si duhet, mund të shërbejë si karburant votash për rrymat më ekstreme.
Në këtë kuadër, gjasat që marrëveshja e paqes me Hamasin të jetë objektivi kryesor i fushatës elektorale janë maksimale. Për këtë arsye, presioni amerikan, i nisur prej fjalimit të Trumpit në Parlamentin izraelit, duket se po shtyn në një qasje më të moderuar dhe garantuese. Zbatimi i planit të paqes nuk do të jetë i lehtë, presionet e grupeve ekstremiste nuk do të ndalen dhe për t’u bërë ballë të gjithave, Izraeli mund të shkojë drejt një qeverie të unitetit kombëtar. Një bashkim mes partive të moderuara, që do të largojë nga qeveria ekstremistët dhe do të zgjerojë mbështetjen për paqen në popull dhe Parlament.
Sidoqoftë, kjo alternativë politike duket e vështirë të artikulohet, sa kohë Izraeli do t’i rrisë temperaturat politike, deri në votimet e mesvitit të ardhshëm. Në zgjedhjet parlamentare do të jetë me mjaft rëndësi të mbërrihet me një armëpushim të konsoliduar dhe zbatim të mëtejshëm të planit të paqes. Investimi, presioni dhe patronati i Trumpit për këtë është shumë i qartë. Bibi Netanjahu ka shumë pak fushë të lirë për të manovruar. Me delegacionet si rrebesh nga Uashingtoni, Bibi i ashpër po “markohet” thuajse trup më trup për të mos gabuar, pasi tashmë gabimet e tij do të kenë kosto edhe në Uashington.
Leave a Reply